Museum VALSE KUNST
  Een van de Schatkamers van Zuidwest-Drenthe

Jaarverslag Stichting Museums Vledder 2019


Inleiding
De stichting Museums Vledder heeft zich in 2019 ten doel gesteld Museums voor Valse Kunst en
moderne Glaskunst in stand te houden in haar pand gelegen aan de Brink in Vledder, gemeente
Westerveld, en met wisseltentoonstellingen Noord-Nederlandse kunst onder de aandacht te
brengen. Daarbij heeft de stichting vast gehouden aan haar doel mensen op een laagdrempelige
manier te informeren over in de kunstwereld bekende en onbekende vervalsingen en hen te
inspireren kennis te nemen van kunstuitingen zoals bijvoorbeeld moderne glaskunst.


Het bestuur
Het bestuur bestaat op 1 januari 2018 uit de onderstaande personen :
Anneriek Koopmans-Wielinga, voorzitter
Lauran Hazen, penningmeester
Cees Hesse, secretaris
Gert Dijkhuizen, lid
Toos Posthumus, lid
Barbara van Straten, lid


In het derde kwartaal 2019 neemt Anneriek Koopmans afscheid vanwege overbelasting. Gert
Dijkhuizen zit sindsdien de bestuursvergaderingen voor. Eind 2019 is het bestuur versterkt met het
toetreden van Gertjan Raven en Win van Rooyen . Beiden woonachtig in Vledder.
Op 31 december 2019 verlaten Cees Hesse en Toos Posthumus het bestuur. Eerstgenoemde om
reden van het bereiken van het maximum aantal bestuurs-jaren en Toos wegens een verhuizing naar
het oosten van het land. Met waardering voor hun jarenlange bestuurlijke bijdrage is afscheid van
hen genomen tijdens de nieuwjaarsbijeenkomst op 4 januari 2020.


Na de jaarwisseling 2019/"20 bestaat het bestuur uit:
Lauran Hazen, penningmeester
Gert Dijkhuizen. Lid/voorzitter bestuursvergaderingen
Barbara van Straten, lid
Gert Jan Raven, lid
Wim van Rooyen, lid


Onderling zullen de portefeuilles worden verdeeld in de eerste vergadering in 2020.
Het bestuur van de stichting museums Vledder is in 2019 in totaal 16 bijeen gekomen. Van die
vergaderingen is elke keer een verslag gemaakt en is de aanwezigheid van de bestuursleden
vastgelegd. Doorgaans waren de bestuursleden aanwezig, tenzij drukke werkzaamheden hem/haar
daarvan weerhield. Dit is incidenteel voor gekomen. De bestuursleden ontvangen geen vergoeding
voor hun werkzaamheden, evenmin een onkostenvergoeding.
Sandra Goos, coördinator dagelijkse gang van zaken, en Erna Plenter-Jansen, medeoprichter van
Museums Vledder, namen deel aan de bestuursvergaderingen. Laatstgenoemde tot oktober 2019.
Op uitnodiging hebben ook René Loesberg, conservator collectie Valse Kunst en Toon Goos PR activiteiten
incidenteel deelgenomen aan de bestuursvergadering.


Commissies
Het bestuur heeft zich in 2019 laten bijstaan door de onderstaande commissies. Hun bijdrage was
waardevol en droeg bij aan de onderbouwing van de beleidskeuzen.
• Commissie Tentoonstellingsbeleid
• Commissie beeldentuin
• Tuinonderhoudscommissie
• Commissie PR
• Conservator Collectie Valse Kunst


Aantal bezoekers
In 2019 is het gelukt de dalende trend in bezoekersaantallen om te buigen. Ten opzichte van 2018 is
er sprake van 22 %meer bezoek. In totaal hebben we bijna 7000 bezoekers kunnen begroeten.
Verheugend is ook de groei in het aantal groepen dat het museum bezocht.
Uit de reacties van de bezoekers en uit hun reacties in het bezoekersboek maken we op dat de
rondleidingen zeer worden gewaardeerd en dat menigeen verrast is door de verscheidenheid in het
tentoongestelde.
We hebben in 2019 ook meer buitenlandse bezoekers mogen verwelkomen, met name uit Duitsland
en België. Incidenteel ook Engelstaligen. In de hotelkamers van hotel Brinkzicht in Vledder en in
lokale B&B accommodaties liggen sinds begin dit jaar meertalige folders over Museums Vledder.


PR
In 2019 is frequenter dan voorheen gecommuniceerd over de aansprekende exposities en is er in het
bijzonder aandacht geschonken aan de ons geschonken vervalsingen. Landelijk kregen we in de
media veel aandacht voor de vervalste Picasso die we cadeau kregen van de politie na een bezoek
van hun Team Kunst, Antiek en Cultuurgoederen. Dat team is onder meer gespecialiseerd in
kunstvervalsingen. Op hun verzoek zullen we in 2020 over hun ervaringen in de kunsthandel een
expositie inrichten met aansprekende voorbeelden van vervalsingen. Het contact is gelegd tijdens
een symposium georganiseerd door de faculteit kunstgeschiedenis van de UvA waarvoor we waren
uitgenodigd.
In het Dagblad van het Noorden verscheen een interview met René Loesberg, onze conservator Valse
Kunst, naar aanleiding van in voorjaar 2019 actueel zijnde rechtszaak over een dubieuze kunsthandel
in Noord-Nederland.
In juli '19 boden we de deelnemers aan de Drentse Fiets4daagse een pleisterplaats en gaven we acte de
préseance op de lokale kunstproeverij .
In het najaar '19 verscheen er in het blad Noorderland een groot artikel over museum Valse Kunst op
basis van o.a . door Sandra Goos en haar vader Toon Goos verstrekte informatie.
De structuur van de website is aangepast om de toegankelijkheid ervan te optimaliseren.
In 2019 is samen met de musea Mlramar zee museum/Vledder en OERmuseum Diever een
samenwerking uitgewerkt en vastgelegd in een overeenkomst, getiteld Samen en Uniek. De drie
musea willen de komende drie jaren hun marketingactiviteiten onder de titel: Schatkamers van
Westerveld nadrukkelijk onder de aandacht brengen. Daartoe hebben we de financiële
mogelijkheden verworven door middel van een subsidie van de gemeente Westerveld en de
toekenning van een LEADER-subsidie door de LEADER-adviesgroep Zuidwest-Drenthe.


Tentoonstellingsbeleid
De tentoonstellingscommissie heeft in 2019 voor een gevarieerd kunstaanbod gezorgd. Het seizoen
werd geopend met een expositie, getiteld: Huwelijk. Daarin waren schilderijen van kunstenaars van
de klassieke academie uit Groningen te zien, omlijst met bruidsjaponnen uit vervlogen tijden en
foto's van echtparen die in het voormalige gemeentehuis, thans dus het museum, waren getrouwd.
De bruisjaponnen hadden we te leen gekregen van de stichting Dwingels Eigen. De expositie werd
geopend door het echtpaar dat daags daarvoor (29/3) in de voormalige raadzaal elkaar eeuwige
trouw beloofde in aanwezigheid van Toos Posthumus, trouwambtenaar van de gemeente
Westerveld. Laatstgenoemde is ook bestuurslid van de stichting Museums Vledder.
Begin juli '19 is de expositie geëindigd en opgevolgd door de expositie Stil-leven en Landschap van
Siemen Dijkstra uit Dwingeloo. Daarin kwam zijn passie tot uitdrukking voor levende en dode natuur.
Eind september '19 is de derde expositie ingericht met aquarellen van Jan Velthuis en Riny Bus uit
Giethoorn. Ze laten zien hoe zij de natuur die hen omringt zien en beleven als ook hoe het dagelijkse
leven hen tot verbeelding aan spreekt.


Na de zomer hebben we evenals in voorgaande jaren de cliënten van Trajectum, locatie Hoeve
Boschoord, de mogelijkheid geboden hun kunstwerken tentoon te stellen met opnieuw een
verrassend resultaat. Uit het tentoongestelde viel hun grote toewijding en verrassend
voorstellingsvermogen op. Bezoekers reageerden dan ook verrast en positief op het
tentoongestelde. Dit gold ook voor het werk van een groep mensen uit Meppel e.o. die het schilderij
"Het meisje met de parel" hadden nageschilderd.
De glaskunstrondleiding is in 2019 geactualiseerd en in de glaskunstruimte is een plekje ingericht om
bezoekers kennis te laten maken met de glastechniek die nodig is om figuren in glas te zandstralen
en glas-in-lood ramen te maken.
In de museumtuin werd gedurende het hele seizoen werk getoond van de lokale kunstenaar John
Beemsterboer.
De collectie Valse Kunst werd in het Ie halfjaar beheerd door René Loesberg. Om studieredenen
heeft hij daarna het beheer van de collectie Valse kunst over gedragen aan het bestuur van de
stichting Museums Vledder. Daaraan voorafgaand heeft hij zorg gedragen voor een update overzicht
van de collectie Valse Kunst.


Een analyse van de manier waarop we in de afgelopen jaren op sociale media naar buiten zijn
getreden heeft ons geleerd dat we er te weinig focus in aan brengen. Voorts dat Museums Vledder
meer suggereert dan wat we zijn. Het suggereert meer musea in Vledder en niet het onder één dak
kunnen bewonderen van verschillende kunstuitingen. Van de bezoekers horen we vaak dat ze
vanwege onze bekendheid als museum voor valse kunst zijn gekomen. Dit heeft ons doen besluiten
voortaan in de marketing/PR het accent te leggen op de valse kunst en ons te profileren als
Museum Valse Kunst.


Ambities
In de afgelopen 21 jaar van haar bestaan hebben de museums voor Valse Kunst en moderne
Glaskunst kunnen bestaan dankzij de entreegelden en giften van zeer betrokken vrijwilligers. De
waardering daarvoor is groot. Tegelijkertijd hebben we ook moeten vaststellen dat de financiële
basis onder de stichting kwetsbaar is. De exploitatie is grotendeels (+/- 90% ) afhankelijk van
betalende bezoekers en voor +/- 10% van de winkelverkoop. Het is duidelijk dat het aantal bezoekers
fluctueert al naar gelang het aantal recreanten/toeristen dat zuidwest-Drenthe komt bezoeken. Dat
laatste kunnen we niet of nauwelijks beïnvloeden. We moeten het doen zonder een structurele
subsidie. Als bestuur hebben we de knopen geteld en geconcludeerd dat de exploitatiebasis moet
worden verbreed om een toekomstbestendige ontwikkeling van de stichting Museums Vledder
mogelijk te maken. We hebben daarop de ambities van de stichting Museums Vledder opnieuw
geformuleerd en als leidraad voor de komende drie jaren uitgewerkt in een Ambitieplan.
Dat plan maakt integraal onderdeel uit van het marketingplan van de schatkamers van Westerveld.
De missie is in het Ambitieplan 2019-2022 als volgt verwoord:


De stichting Museums Vledder beheert toont en vertelt over kunst in verschillende uitingsvormen.
Verhalen zijn ons middel bij uitstek om op een anekdotische, creatieve en laagdrempelige manier
kunst over het voetlicht te brengen. Ons doel is bij bezoekers hun belangstelling voor kunst aan te
wakkeren.


We willen deze missie op een innovatieve, op "experience" gerichte wijze vorm en inhoud geven.
Met name ook met audiovisuele middelen. We zijn en blijven verhalenvertellers, die de glimlach en
fantasie willen prikkelen aan de hand van tentoongestelde kunst en vertellen wat vervalsen
impliceert voor zowel de vervalser als ook de kunsthandel. Met lezingen, workshops en
themagerichte uiteenzettingen willen we de aantrekkelijkheid van het geheel optimaliseren als ook
de Noord-Nederlandse kunstenaars een podium te geven, o.a. door middel van
wisseltentoonstellingen. Het omvormen van de bibliotheek tot een kunstcafé is daar ook onderdeel
van. In het kunstcafé kunnen we de regionale kunstenaars een ontmoetings-pleisterplaats bieden en
tevens recreanten en toeristen via een aansprekende horecavoorziening in contact te brengen met
een verscheidenheid aan kunstuitingen. We betrekken daar ook nadrukkelijk de museumtuin bij als
expositie- en verpoosruimte.


Vrijwilligerscorps
De stichting Museums Vledder is een vrijwilligersorganisatie.
We kennen een grote groep vrijwilligers die zich al jaren aan Museums Vledder heeft verbonden.
Hun inzet blijft onverminderd hoog. De beschikbaarheid blijkt echter vanwege oplopende leeftijd
afhankelijker te worden van vitaliteit en gezondheid. Die geringere en van tijd tot tijd ook
onverwachte niet-beschikbaarheid heeft de coördinator Sandra Goos veel tijd en energie gekost
voor het behoud van een voldoende personele bezetting van balie- en rondleiderscorps. We hebben
in 2019 nieuwe vrijwilligers kunnen verwelkomen, zowel als gastheer/gastvrouwen als rondleider.
Desondanks kwam het af en toe voor dat er onvoldoende vrijwilligers beschikbaar waren. Dit bleek
met name in weekenden rondom en tijdens vakanties. Incidenteel hebben we dat opgelost met het
inzetten van jongelui die bereid waren tegen een leeftijdgebonden vrijwilligersvergoeding ons te
helpen.

Het schoonhouden van de toiletten e.d. werd door iemand gedaan tegen de jaarlijks maximaal uit te
keren vrijwilligersvergoeding.

Het is in 2019 niet gelukt de personele bezetting van de administratie te versterken. De behoefte
daaraan is wel gegroeid door gezondheidsproblemen van de huidige administratrice.
De dagelijkse coördinatie van alle voorkomende werkzaamheden in de museums vergt tijdens de
openingstijden een permanente aanwezigheid van de coördinator Sandra Goos. Zij heeft een
dienstverband met de stichting. Alle betalingen verlopen via bancaire overschrijvingen.
Voor inzage in de verstrekte vergoedingen verwijzen we in dit jaarverslag kortheidshalve naar de
jaarrekening 2019.
Evenals in voorgaande jaren zijn de vrijwilligers uitgenodigd voor het bijwonen van een Shakespeare
uitvoering in het openluchttheater in Diever. Er hebben bijna 40 mensen van het aanbod gebruikt
gemaakt.
Tijdens de NL Doe-dagen boden 24 mensen hun hulp aan. Samen met de vaste kern vrijwilligers heeft
ons dat zeer geholpen museums weer gereed te maken voor de seizoenopening op 30 maart 2019.


Openingstijden
Museums Vledder waren in 2019 open van 30 maart tot en met 31 oktober vijf dagen in de week
open (woensdag t/m zondag) . In de maanden november en december alleen tijdens de weekenden
en in de Kerstvakantie. Tijdens de openingstijden waren er naast de coördinator Sandra Goos in de
regel een baliemedewerker en een rondleider aanwezig. Tijdens de openingstijden was ook het
kinderatelier open. Aldaar kunnen kinderen zich vermaken met bijvoorbeeld met het creatief
beschilderen op de wanden. Dit valt bij de jeugd zeer in de smaak. Ook bij de ouders, zij kunnen
gelijktijdig deel nemen aan een rondleiding en op een verhalende wijze de anekdotes met betrekking
tot de vervalsingen en vervalsers te horen
Voor kinderen boden we in 2019 ook de mogelijkheid een speurtocht te ondernemen; Eén
speurtocht vergt een zoektocht naar kunstwerken waarvan details op foto's zijn afgedrukt. In de
andere speurtocht worden vragen gesteld over verschillende kunstwerken die her en der in het
museum hangen. De speurtochten bleken zowel de kinderen als hun begeleiders, ouders of
leerkracht, veel vertier te bieden.


Toegangsprijzen
In 2019 hebben we 8 euro als een all-in prijs gehanteerd oftewel bezoek inclusief een rondleiding
met achtergrond informatie over de vervalsingen en vervalsers.
Voor groepen groter dan 15 personen bieden we een korting van 1 euro p.p. voor een bezoek met
rondleiding. Voor kinderen in de leeftijd van 4 tot en met 12 jaar hebben we in 2019 de prijs op het
niveau van 2018 gehandhaafd, te weten : 3 euro. Peuters hebben gratis toegang.
Voor schoolklassen gaan we uit van 2,50 euro per kind en rekenen voor de begeleider ook 2,50 euro
p.p.


Museumwinkel
De museumwinkel blijkt in 2019 meer in de aandacht van de inwoners van Vledder en omstreken te
zijn gekomen als cadeauwinkel. Dit zien we ook terug in een toename aan de verkochte
glassculpturen, kunstboeken en schilderijtjes. Wat we in de winkel ter verkoop aanbieden blijkt ook
de museumbezoekers aan te spreken. Dit geldt ook voor het aanbod van schilderijen van kunstenaars
afgestudeerd aan de klassieke academie. Maar dat is nog geen verkoopsucces vanwege de
prijsstelling.


Terras
Het terras blijkt voor de museumbezoeker een aangename plek om hun bezoek even te onderbreken
voor een versnapering. Daarentegen mijden voorbijgangers het terras nog. Gelet op de locatie en
beperkte uitstraling is het voor menigeen een onderdeel van het museum en geen vrij toegankelijk
terras.


Onderhoud
Het gebouw blijkt steeds meer onderhoud te vergen, met name de daken en goten. Dit komt ook in
beeld door lekkages her en der in het gebouw. Bij gebrek aan geld hebben we provisorisch de
\...- onderhoudsproblemen verholpen. We hebben geen uitvoering kunnen geven aan het meer jaren
onderhoudsplan. Het doorvoeren van LED- verlichting en de kostenreductie door de aangelegde
zonnepanelen in 2018 bieden vooralsnog ook te weinig financiële armslag om het onderhoud
planmatiger aan te pakken.
Vanwege de doorgevoerde energiebesparende maatregelen in 2017/,18, zoals het vervangen van de
uit 1984 daterende CV's en het overschakelen op LED- verlichting heeft de gemeente ons een bedrag
van 2500 euro toegekend.
De alarmeringssystematiek is geactualiseerd en voorzien van een nieuwe lijst van zogenaamde
sleutelhouders. Voor telefonie en internet zijn wij om kostentechnische redenen in 2019 geswitcht
van KPN naar ZIGGO
In 2019 is een donatieactie gestart voor het binnen halen van geld voor de aanschaf van een traplift
die de bovenverdieping toegankelijk kan maken voor de minder mobiele bezoekers. Via media,
nieuwsbrieven en het benaderen van lokale ondernemers is gevraagd te investeren in de
toegankelijkheid van het museum. Voorts is een zgn. lege flessenactie gestart in samenwerking met
COOP. De opbrengst daarvan plus een donatie van het Ondernemersfonds Westerveld, de Rabo
clubactie en Rabofonds van de Rabobank Het Drentse Land en de gemeente Westerveld is
toereikend voor de aanschaf van de traplift en ingebruikname voor de seizoenopening 2020.
Stichting Vrienden Museums Vledder
De vriendenstichting heeft bij gelegenheid van het openen van de 3e expositie opnieuw een verloting
gehouden onder de vrienden van de stichting met als prijs een mooi aandenken aan het
gexposeerde.
De besturen van de stichting Museums Vledder en de stichting Vrienden Museums Vledder hebben
in voorjaar 2019 één keer formeel met elkaar gesproken. Daarnaast geregeld tijdens uiteenlopende
bijeenkomsten in het museum. Tevens heeft de secretaris van het bestuur met de vriendenstichting
gesproken over de aanleiding en inhoud van het Ambitieplan 2019-2022. Het bestuur van de
vriendenstichting kan zich vinden in de overwegingen. Ze hebben zich ook onverkort geschaard
achter de beschreven planvorming in het Ambitieplan.
De vrienden zijn steeds voor de opening van een nieuwe tentoonstelling uitgenodigd.
Inbedding in de dorpsgemeenschap Vledder
Ter gelegenheid van de herdenking van de gevallenen in oorlogsgebieden heeft het museum haar
faciliteiten beschikbaar gesteld op 4 mei 2019.
Voorts hebben we als museum tijdens de Kunstproeverij acte-de préséance gegeven en met een
mooie uitstalling van glaskunst aandacht gevraagd voor een bezoek aan het Museum Valse Kunst.


Resumé
Het jaar 2019 is in meerdere opzichten een bewogen jaar geworden door het opnieuw formuleren
van de ambities voor de komende jaren en de keuze voor het aanbrengen van focus in zowel de
benaming als ook in het tentoonstellingsbeleid. Voortaan zullen we ons als Museum Valse Kunst
profileren conform het in 2019 vastgestelde Ambitieplan. De uitwerking ervan zullen we afstemmen
met de partners in het samenwerkingsverband "De Schatkamers van Westerveld". Zie daartoe ook
het boekje Samen en Uniek. Het bestuur onderkent de noodzaak de besturingswijze van de
organisatie te reorganiseren om te bereiken dat de vrijwilligers nauw betrokken blijven bij de
uitwerking van het Ambitieplan. De invloed van rondleiders en baliemedewerkers zal versterkt
worden door middel van een frequenter en geregeld overleg. Het komt er de komende jaren op aan
de toekomstbestendigheid van Museum Valse Kunst te versterken door de exploitatiebasis te
verbreden. Zie daartoe ook de voorgenomen realisatie van een kunstcafé. Het bestuur gaat in 2020
verder op de ingeslagen weg en prijst zich gelukkig met de komst van een drietal nieuwe
bestuursleden.